PL EN

Artur Międzyrzecki

Artur Międzyrzecki

W Nowej Hucie

przeczytaj

„W Nowej Hucie”, fragmenty

Forty, co dróg broniły, rozsadził dynamit,
Na trasie szedł wytrwale stary geometra.
Kto was mocno pokochał, ten was zapamięta
Idących metr za metrem miasta wykopami
W dzielnice podkrakowskie, aby zbroić piętra
Budowy, - co przegląda się w nurcie wiślanym.

Urodzajny czarnoziem i powiew łagodny
Nie odjęły goryczy, nie odjęły troski;
Do wrót niebieskich chałup stukał los bandoski,
W czas przednówka na przyzbie płakał synek głodny;
Spotkałem ciebie, synku, chłopcze z głuchej wioski,
Wpatrzonego w dwuszereg elektrycznych ogni.

Wokoło młode miasto roziskrzyło okna,
Młoda zieleń trawników ciemniała i gasła
Pamiętam twe spojrzenie. Budowniczy miasta
Patrzył długo i widział na nadrzecznych łąkach
Stalownią, co zadymi, łunę co rozjaśnia
Niebo w gwiazdach znajomych i niskich obłokach.

Jechały w mroku wozy mimo Dlubni drogą,
Wiozły drzewo i cegłą, rzeczny żwir i kamień.
Skręcając papierosa wspomnieli furmani:
Było, w szepcie kułackim parował samogon,
Lecz chłopi przytomnieli, młot brali na ramię,
Szli o świcie polami i płynęli wodą.

Chłopiec w czapce junackiej przytaknął rozmówcom.
Przewody telefonów brzęczały nad nimi,
Zalśniły w lampach szosy kolejowe szyny;
Pociągi odjechały, o brzasku powrócą.
Ze wzgórz jak co dzień ludzie zejdą w grzmot doliny,
O dzień jutrzejszy bić się i stal nowohucką.

Ważyć trzeba tygodnie, które są batalią
o wodę i o cement, o robocze ręce,
Ażeby uczcić pieśnią każdy muru załom,
Śluzę portu otwartą pociemniałym falom,
Kombinat - pulsujące w rusztowaniach serce -
i światła Nowej Huty, które w noc się palą.
Daleko poza śpiący podkrakowski powiat,
Daleko poza lśniące asfalty nawierzchni,
Poza kopiec pradawny i rodzinne ścieżki.
Szumi na ciepłym wietrze bieńczycka dąbrowa.
Rozkołysze ją jutro huczne echo pieśni,
Gdy wyruszą brygady, by miasto budować.

„W Nowej Hucie”, fragmenty

zwiń

Artur Międzyrzecki

(1922-1996) – poeta, tłumacz literatury francuskiej i anglosaskiej, autor słów piosenek, działacz społeczny i polityczny. Ukończył gimnazjum we Lwowie, młodość spędził w Warszawie. Zesłany w 1940 roku do Kazachstanu, dwa lata później wstąpił do Armii Polskiej w ZSRR, a następnie jako żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie odbył cały szlak bojowy 2 Korpusu. Walczył pod Monte Cassino i w bitwie o Bolonię. Debiutował jako poeta w 1943 roku. Był współredaktorem „Nowej Kultury” i „Poezji”. W 1970 roku wyjechał do USA jako stypendysta i wykładowca International Writing Program w State University of Iowa, Drake University i State University of New York. Przekładał w tym czasie utwory Emily Dickinson i Roberta Lowella, zaprzyjaźnił się także z głośnym poetą „beat generation”, Allenem Ginsbergiem. W latach 80. wspierał Solidarność. Prezes polskiego PEN Clubu (1991-1996), członek Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Autor przekładów utworów Apollinaire’a, Rimbauda, Baudelaire’a i Mandelsztama. Był mężem poetki Julii Hartwig. Międzyrzecki napisał scenariusz filmu dokumentalnego Kierunek Nowa Huta (reż. Andrzej Munk).
zobacz na mapie
Mapa
< przejdź do strony głównej