PL EN

Gyula Krudy

Gyula Krudy

Sindbad w Krakowie

posłuchaj
Czyta Piotr Czarnota, nagranie zrealizowane we współpracy ze Stowarzyszeniem Radiofonia.
przeczytaj
Udało się jej wreszcie nawlec nitkę. Sindbad wciąż milczał, więc dziewczyna dotknięta tym zapytała wprost:
– A pan skąd?
– Z Budapesztu.
– Z Budapesztu?
Spojrzała na niego jakby z większym szacunkiem, ale zaraz wzruszyła ramionami i roześmiała się.
– Z Budapesztu – rzekła, krzywiąc się. – Ja chodziłam do szkoły w Krakowie, gdy tam mieszkaliśmy. Zna pan Kraków? Te wyniosłe wieże, mosty, pałce? Czasami śnią mi się. Był też tam taki sklep, w którym wszystko można było dostać.
- Chciałaby pani zobaczyć Budapeszt? – zapytał cicho Sindbad i spojrzał dziewczynie przeciągle w oczy. – Proszę więc jechać ze mną – rzekł. Głos jego brzmiał lekko i zniewalająco.
   Dziewczyna zarumieniła się, spoważniała, ale krbnąbrnie, jak dziecko, potrząsnęła głową.
zwiń

Gyula Krudy

(1878-1933) pisarz i publicysta, nazywany „węgierskim Proustem”, autor ponad 3 tysięcy opowiadań i 60 powieści.

Pochodził z mezaliansu, a jego rodzice — prawnik i służąca — pobrali się dopiero, kiedy chłopiec miał już 17 lat. Kiedy Krudy sprzeciwił się planom swojego ojca, który chciał, aby syn został prawnikiem, został wydziedziczony. Przeniósł się do Budapesztu, aby zostać pisarzem, i tam utrzymywał się z publikowania opowiadań i powieści w odcinkach.

Prawdziwą sławę przyniosła mu dopiero powieść Młodość Sindbada z 1911 r. opisująca schyłkowe lata monarchii Habsburgów. Do postaci Sindbada, wielbiciela kobiet, uznawanego za alter ego pisarza, Krudy wracał później wielokrotnie. W trakcie I wojny światowej ogromnie popularne były jego opowieści o Budapeszcie. W okresie międzywojennym skłonności do alkoholu i hazardu sprawiły jednak, że pisarz stracił na popularności.

Po śmierci jego twórczość popadła w zapomnienie aż do momentu opublikowania w 1940 r. przez Sándora Máraia powieści Sindbad wraca do domu, opisującej ostatni dzień życia autora. Od tego czasu twórczość Krudy'ego była wielokrotnie wznawiana i szeroko komentowana. (mj)

zobacz na mapie
Mapa
< przejdź do strony głównej